Home » Archives by category » ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲੇਖ (Page 3)

ਸਮੇਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਉਸਾਰੂ ਸਮਾਜੀਕਰਨ

ਸਮੇਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਉਸਾਰੂ ਸਮਾਜੀਕਰਨ

ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਰੋਹਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਾਣੀ ਦੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸਮਾਜ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਸਦਾ ਵਿਕਾਸ ਅਸੰਭਵ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਬੱਚਾ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਦੋਂ ਉਹ ਨਾ ਤਾਂ ਸਮਾਜਿਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਅਸਮਾਜਿਕ, ਪਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਅੰਦਰ ਸਮਾਜਿਕ ਜਾਂ ਅਸਮਾਜਿਕ […]

ਕਾਠਮੰਡੂ ‘ਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਨਾਂਅ ‘ਤੇ 200 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ

ਕਾਠਮੰਡੂ ‘ਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਨਾਂਅ ‘ਤੇ 200 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ

ਨੇਪਾਲ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕਾਠਮੰਡੂ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਲਾਜੂ ਖੇਤਰ ‘ਚ ਬਿਸ਼ਨੂਮਤੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ‘ਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਥੋੜੀ ਜਿਹੀ ਉਚਾਈ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਮਠ ਗੁਰਦੁਆਰਾ। ਇਸ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨੇਮਾ ਮੁਨੀ ਉਦਾਸੀ ਨਾਮ ਦਾ ਮਹੰਤ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਇਹ 31ਵਾਂ ਮਹੰਤ ਹੈ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ 30 ਮਹੰਤ ਇਸੇ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਕਰੀਬ 200 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੱਕੜ ਦੀ ਬਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਇਸ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਹੱ

ਚਮਕੌਰ ਦੀ ਜੰਗ : ਰੂਹਾਨੀ ਰੰਗਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਿਲਣ

ਚਮਕੌਰ ਦੀ ਜੰਗ : ਰੂਹਾਨੀ ਰੰਗਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਿਲਣ

(ਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ) ਚਮਕੌਰ ਦੀ ਜੰਗ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਉਹ ਅਜਬ ਘਟਨਾ ਹੈ, ਜੋ ਖਾਲਸੇ ਦੇ ਤਨ ਮਨ ਨੂੰ ਸਦਾ ਤਰੋ-ਤਾਜ਼ਾ ਰੱਖੇਗੀ। ਇਸ ਵਿਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲੇ ਦੀ ਰੂਹਾਨੀ ਤਾਜ਼ਗੀ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਹੈ ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਦੁਖ ਵਿਚ ਸੁਖ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਰੂਹਾਨੀ ਉਦਾਸੀ ਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ਕ ਹੱਦਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਦੀ ਹੋਈ ਕਿਸੇ ਮਹਾਨ ਅਨੁਭਵ […]

ਸਰਹਿੰਦ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਤੇ ਸਾਕਾ ਸਰਹਿੰਦ

ਸਰਹਿੰਦ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਤੇ ਸਾਕਾ ਸਰਹਿੰਦ

(ਸਿਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ) ਸਰਹਿੰਦ ਇਕ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਥੇਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਪੁਰਾਤਨ ਇੱਟਾਂ, ਠੀਕਰੀਆਂ, ਟੁੱਟੇ ਠੂਠਿਆਂ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਭਾਂਡਿਆਂ ਤੋਂ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਨਾਂ ‘ਸਰਹਿੰਦ’ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੇ ਮੁਗ਼ਲ-ਕਾਲ ਵੇਲੇ ਰੱਖਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ (ਸਰ+ਹਿੰਦ) ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਆਖਰੀ […]

ਕੈਲੰਡਰ ਸਬੰਧੀ ਪਈ ਦੁਬਿਧਾ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਕੌਣ?

(ਸਰਵਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸੈਕਰਾਮੈਂਟੋ) ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਇੱਕ ਲੇਖ “ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ ਕੈਲੰਡਰ ਸਬੰਧੀ ਸਿੱਖ ਪੰਥ ਵਿਚ ਪਈ ਦੁਬਿਧਾ” ਪੜ੍ਹਨ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਲੇਖਕ ਨੇ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਤਾਂ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ,ਪਰ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ। ਨਾ ਹੀ ਦੁਬਿਧਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।ਸਗੋਂ ਆਪ ਹੀ ਜੱਜ ਬਣ ਕੇ ਫ਼ਤਵਾ ਵੀ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, “ਝੂਠਾ ਰੌਲਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ […]

ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਵਾਦਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ‘ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ’

-ਰਾਜਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰਾਹੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ ਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਕਾਲਜ ਦਾ ਨਾਂਅ ‘ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ ਮਹਾਵਿਦਿਆਲਾ’ ਰੱਖ ਦੇਣ ਨਾਲ ‘ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ’ ਬਾਰੇ ਇਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਚਰਚਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਪਰ ‘ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ’ ਦਾ ਜਨਮ ਕਦੋਂ, ਕਿਹੜੀ ਕੁੱਖ ਵਿਚੋਂ, ਤੇ ਕਿਹੜੀ ਦਾਈ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਪਰਵਰਸ਼ ਕਿਹੋ ਜਿਹੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਤੇ ਰਾਜਸੀ ਮਾਹੌਲ ਵਿਚ ਹੋਈ […]

ਆਉ! ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿੱਦਿਅਕ ਕੌਮ ਬਣਾਈਏ

ਆਉ! ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿੱਦਿਅਕ ਕੌਮ ਬਣਾਈਏ

ਗੁਰਬਾਣੀ ਨੇ ਸਦਾ ਹੀ ਉਸ ਗਿਆਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜੋ ਜੀਵਨ ਬਦਲ ਦੇਵੇ। ਅੱਜ ਸਮਾਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਵਿਚਾਰ ਕਰੀਏ ਕਿ ਸਿੱਖ ਵਿੱਦਿਅਕ ਖੇਤਰ ‘ਚ ਕਿਉਂ ਪਿਛੜ ਗਏ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਟਰੱਕ-ਟੈਕਸੀ ਡਰਾਈਵਰ, ਢਾਬਾ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਆਰੇ, ਖਰਾਦ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਮਾੜੇ ਮੋਟੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਤੱਕ ਹੀ ਰਹਿ ਗਈ। ਕੰਮ ਕੋਈ ਵੀ […]

ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਮਾਜ, ਰਾਜ-ਭਾਗ ਖਿਲਾਫ਼ ਇਕ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਬਗਾਵਤ ਸੀ ਸਿੱਖ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ

ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਮਾਜ, ਰਾਜ-ਭਾਗ ਖਿਲਾਫ਼ ਇਕ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਬਗਾਵਤ ਸੀ ਸਿੱਖ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ

ਸਿੱਖ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਮਾਜ, ਭਾਗ ਤੇ ਰਾਜ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਇਕ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਬਗਾਵਤ ਸੀ ਜਿਸ ਦੀ ਅਉਧ ਆਮ ਬਗਾਵਤਾਂ ਵਾਂਗ ਦਸ ਵੀਹ ਸਾਲ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਬਲਕਿ ਜੋ ਤਿੰਨ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਥਵਾ ਪੰਦਰਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਅਰੰਭ ਹੋ ਕੇ ਅਠਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੱਕ ਇਕਸਾਰ ਚਲਦੀ ਰਹੀ। ਸਗੋਂ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਪੁਰਾਣੀ ਹੁੰਦੀ ਗਈ ਇਸ ਵਿਚ ਨਵਾਂ […]

ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਨ ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਹੋ, ਟਰੇਨਿੰਗ ਨਾਲ ਬੱਚੋ ਤੇ ਮਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਓ

ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਨ ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਹੋ, ਟਰੇਨਿੰਗ ਨਾਲ ਬੱਚੋ ਤੇ ਮਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਓ

ਭਾਰਤ ਦੇ 90 ਫ਼ੀਸਦੀ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ, ਜ਼ਿਲਾ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਅਫਸਰਜ਼, ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ, ਬਾਲ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ, ਅਧਿਆਪਕ ਫਸਟ ਏਡ, ਰੋਡ ਸੇਫਟੀ, ਫਾਇਰ ਸੇਫਟੀ, ਅੱਗ ਬੁਝਾਉਣ ਦੇ ਸਿਸਟਮ ਬਾਰੇ ਆਪ ਹੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ -ਕਾਕਾ ਰਾਮ ਵਰਮਾ ਇਨਸਾਨ, ਜਾਨਵਰ, ਪੰਛੀਆ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੀ ਸੱਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਹੱਤਤਾ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਦਿਲ […]

ਕੰਮ ਦੀ ਕਦਰ ਨਾਲ ਹੀ ਰੁਕੇਗਾ ਪਰਵਾਸ

ਕੰਮ ਦੀ ਕਦਰ ਨਾਲ ਹੀ ਰੁਕੇਗਾ ਪਰਵਾਸ

ਮੇਰਾ ਦੋਸਤ ਜੋ ਮੇਰੇ ਪਿੰਡ ਦਾ ਹੀ ਹੈ, ਉਹ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਫੋਨ ‘ਤੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜਾ ਦੇਸ਼ ਵਧੀਆ। ਉਹ ਦੱਸਦਾ, ਦੋਵੇਂ ਵਧੀਆ ਨੇ, ਕੈਨੇਡਾ ਦਾ ਜੀਵਨ ਪੱਧਰ ਉੱਚਾ, ਪਰ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਪੈਸੇ ਵੱਧ ਕਮਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਵਾਤਾਵਰਨ ਬਿਲਕੁਲ ਸ਼ੁੱਧ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਭਰਪੂਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ। ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀ ਨਹੀਂ ਬੋਲ ਸਕਦਾ ਤਾਂ ਕਿ ਗੁਆਂਢੀ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛਦਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਚੰਗਾ ਕਮਾ ਲੈਂਦੇ ਹੋਵੋਗੇ। ਕਿੰਨੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਤੇ ਸਕੂਨ ਹੈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ। ਮੈਂ ਚੁੱਪ ਕਰ ਜਾਂਦਾ। ਸੋਚਦਾਂ ਹਾਂ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਿੱਥੇ ਕਰਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਪਲ ਬੇਲੋੜੀ ਟੈਨਸ਼ਨ। ਗਧੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਲ, ਬਲਕਿ ਗਧੇ ਮਹਿੰਗੇ ਵਿਕ ਰਹੇ ਹਨ। ਉੱਪਰੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਟੈਨਸ਼ਨ ਤੇ ਝਿੜਕਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਥੱਲੇ ਤਕ ਚੱਲਦੀ ਹੈ। ਮਿਹਨਤੀ ਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਬੰਦੇ ਇਹ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਬੋਝ ਪਾ ਬੈਠਦੇ ਹਨ।