ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦਿਓ, ਮੁਫਤ ਨਹੀਂ — ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੂੰ ਭਿਖਾਰੀ ਬਣਾਉਣਾ ਬੰਦ ਕਰੋ”
ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਯੋਧਿਆਂ, ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਮਿਹਨਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਧਰਤੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸਾਹਸ, ਕੁਰਬਾਨੀ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਨਿਰਭਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਪਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਅੱਜ ਇੱਕ ਖਤਰਨਾਕ ਰੁਝਾਨ ਇਸ ਮਹਾਨ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਚੁੱਪਚਾਪ ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਵੋਟਾਂ ਦੀ ਭੁੱਖੀਆਂ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਫਤ ਭੋਜਨ, ਮੁਫਤ ਬਿਜਲੀ, ਮੁਫਤ ਰਾਸ਼ਨ, ਮੁਫਤ ਬੱਸ ਸਫਰ ਅਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਹੋਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸਕੀਮਾਂ ਉੱਪਰੋਂ ਭਾਵੇਂ ਚੰਗੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਮਾਣ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਖਤਮ ਕਰਦੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਪੰਜਾਬ ਭਰ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੀਮਾਂ ਅਧੀਨ ਮੁਫਤ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਸਸਤਾ ਰਾਸ਼ਨ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੋ ਲੋਕ ਸੱਚਮੁੱਚ ਜ਼ਰੂਰਤਮੰਦ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਬਿਲਕੁਲ ਜ਼ਰੂਰੀ ਅਤੇ ਸਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਮੱਸਿਆ ਉਦੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਹ ਮਦਦ ਸਥਾਈ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸ਼ਰਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਕੰਮ ਕੀਤੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਮੁਫਤ ਭੋਜਨ ਪਾਉਂਦਾ ਰਹੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਕਮਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਗੁਆ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਨੌਕਰੀ ਲੱਭਣੀ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕਾਰੋਬਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣਾ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਬੱਸ ਅਗਲੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਹੂਲਤ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਲਾਈ ਨਹੀਂ ਹੈ ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਜਾਲ ਹੈ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਦਾ ਲਈ ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਬੇਵੱਸ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸੀਮਾ ਤੱਕ ਮੁਫਤ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਤੇ ਕੁਝ ਵਰਗਾਂ ਲਈ ਮੁਫਤ ਬੱਸ ਸਫਰ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਐਲਾਨ ਬੜੇ ਧੂਮ-ਧੜੱਕੇ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਦਾਨੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਕੌੜੀ ਸੱਚਾਈ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਵੀ ਮੁਫਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਹਨਾਂ ਸਕੀਮਾਂ ਉੱਤੇ ਖਰਚ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹਰ ਰੁਪਿਆ ਸਰਕਾਰੀ ਖਜ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚੋਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਹੀ ਖਜ਼ਾਨਾ ਜੋ ਸਕੂਲਾਂ, ਹਸਪਤਾਲਾਂ, ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰਖਾਨਿਆਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ ਜੋ ਅਸਲ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਪੰਜਾਬ ਤਿੰਨ ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਕਰਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਜ਼ੇ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਲੁਭਾਊ ਮੁਫਤ ਸਕੀਮਾਂ ਕਾਰਨ ਹੈ ਜੋ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸੂਬੇ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਆਓ ਇਸਨੂੰ ਉਹੀ ਨਾਮ ਦੇਈਏ ਜੋ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹੈ। ਮੁਫਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਵੋਟਾਂ ਖਰੀਦਣ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਾਤਰ ਤਰੀਕਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁਫਤ ਰਾਸ਼ਨ, ਮੁਫਤ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ ਜਾਂ ਮੁਫਤ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਵੰਡਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਹੱਬਤ ਵਿੱਚੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ। ਉਹ ਇਹ ਇਸ ਲਈ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਕਿ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਨਿਰਭਰ ਆਬਾਦੀ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਵੇ ਜੋ ਇਹਨਾਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇ ਖੁੱਸਣ ਦੇ ਡਰੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੋਟ ਪਾਉਂਦੀ ਰਹੇ। ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੂਝ-ਬੂਝ ਅਤੇ ਇੱਜ਼ਤ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਦਾਤਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਬਣਾ ਕੇ, ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮਾਣਮੱਤੇ ਅਤੇ ਮਿਹਨਤੀ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਆਸੀ ਭਿਖਾਰੀ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਅਤੇ ਕਾਬਲ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਕੰਮ ਕਰਨ, ਕਮਾਉਣ ਅਤੇ ਸੂਬੇ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਦੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯੋਗ ਹਨ। ਪਰ ਅੱਜ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨੌਜਵਾਨ ਜਾਂ ਤਾਂ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਹਨ, ਜਾਂ ਘੱਟ ਤਨਖਾਹ ਵਾਲੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਘਰ ਵਿੱਚ ਮੌਕੇ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਥਾਂ, ਸਰਕਾਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁਫਤ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਅਸਲ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹਰ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਨਖਾਹ ਵਾਲੀ ਨੌਕਰੀ ਦਾ ਹੱਕ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹੁਨਰ ਸਿਖਲਾਈ, ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਅਜਿਹਾ ਮਾਹੌਲ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਕਾਬਲੀਅਤ ਦੀ ਕਦਰ ਹੋਵੇ। ਇਹੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਮੁਫਤ ਰਾਸ਼ਨ ਨਹੀਂ।
ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਬਦਲਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਮੁਫਤ ਸਕੀਮਾਂ ਉੱਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਰੋੜ ਖਰਚ ਕਰਨ ਦੀ ਥਾਂ, ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸੂਬੇ ਭਰ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਕਾਰਖਾਨੇ ਲਗਾਏ, ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਕਿੱਤਾਮੁਖੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਵੇ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਚੰਗੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਪਾ ਸਕਣ, ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕ, ਬਿਹਤਰ ਸਿੰਚਾਈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਉਚਿਤ ਭਾਅ ਦੇਵੇ, ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਟਾਰਟਅੱਪਾਂ ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਕਰਜ਼ੇ ਅਤੇ ਘੱਟ ਸਰਕਾਰੀ ਅੜਿੱਕਿਆਂ ਨਾਲ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰੇ, ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰੇ ਤਾਂ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਹਰ ਬੱਚਾ ਅਜਿਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪਾਵੇ ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰੇ।
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪੁਰਖਿਆਂ ਨੇ ਇਸ ਮਹਾਨ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਭੀਖ ਮੰਗ ਕੇ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਖੂਨ, ਪਸੀਨੇ, ਕੁਰਬਾਨੀ ਅਤੇ ਜਿੱਤਣ ਦੇ ਅਟੱਲ ਜਜ਼ਬੇ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ। ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਅਸਲ ਮਾਣ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਕਮਾਉਣ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਦਾਤਾਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ। ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਸਹਾਰਾ ਭਿਖਾਰੀਆਂ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਕਾਬਲ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਵਜੋਂ ਸਮਝੇ ਜੋ ਅਸਲ ਮੌਕਿਆਂ ਦੇ ਹੱਕਦਾਰ ਹਨ। ਜੋ ਸਰਕਾਰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਫਲ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਦ ਦੇਵੇਗੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਦੀਆਂ ਜ਼ੰਜੀਰਾਂ ਨਹੀਂ।
ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ, ਮੁਫਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪਰ ਪੱਕੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਵੈ-ਮਾਣ, ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਭਵਿੱਖ ਤਬਾਹ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਕਮਜ਼ੋਰ, ਨਿਰਭਰ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਸਮਾਜ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਲੋਕਲੁਭਾਊ ਖੈਰਾਤਾਂ ਤੋਂ ਧਿਆਨ ਹਟਾ ਕੇ ਅਰਥਪੂਰਨ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਸਿਰਜਣ ਵੱਲ ਲਿਜਾਉਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਦਿਖਾਉਣੀ ਪਵੇਗੀ। ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮੁਫਤ ਰਾਸ਼ਨ ਜਾਂ ਮੁਫਤ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀਆਂ, ਉਦਯੋਗਾਂ, ਹੁਨਰ ਕੇਂਦਰਾਂ, ਚੰਗੇ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਅਜਿਹੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰੇ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਰੋਟੀ ਕਮਾਉਣ ਦਾ ਮਾਣ ਦਿਓ ਅਤੇ ਦੇਖੋ ਕਿਵੇਂ ਪੰਜਾਬ ਦੁਬਾਰਾ ਆਪਣੀ ਪੁਰਾਣੀ ਸ਼ਾਨ ਵੱਲ ਉੱਠਦਾ ਹੈ।
