ਦੇਰ ਤਕ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ‘ਚ ਗੰਭੀਰ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਹੋਣ ਦਾ ਜ਼ੋਖ਼ਮ 35% ਵਧ ਜਾਂਦੈ

ਅੱਜ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣਾ ਘਾਤਕ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਜ਼ੋਖ਼ਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਵਿਗਿਆਨੀ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣ ਵੇਲੇ ਬ੍ਰੇਕ ਲੈਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਚਿਤਾਵਨੀ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਈ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਹ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਚਾਰ ਘੰਟੇ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣਾ 2.5 ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਘੱਟ ਦੇਖਣ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਦੇ 35% ਵਧੇ ਹੋਏ ਜ਼ੋਖ਼ਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਮੁੱਖ ਲੇਖਕ ਡਾ. ਸੇਟਰ ਕੁਨੁਟਸੋਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਸਾਡੇ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰੀਰਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਰਗਰਮ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣ ਨਾਲ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਜ਼ੋਖ਼ਮ ਨੂੰ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।”

“ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਟੀਵੀ ‘ਤੇ ਬਿੰਜ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬ੍ਰੇਕ ਲੈਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਹਰ 30 ਮਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ‘ਚ ਖਿਚਾਅ ਲਿਆ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਇੱਕ ਸਟੇਸ਼ਨਰੀ ਬਾਈਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਸਿਹਤਮੰਦ ਸਨੈਕਿੰਗ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਤੋਂ ਬਚੋ।”

ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਵੇਨਸ ਥ੍ਰੋਮਬੋਇਮਬੋਲਿਜ਼ਮ (VTE) ਵਿਚਕਾਰ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ। VTE ਵਿੱਚ ਡੀਪ ਵੇਨ ਥ੍ਰੋਮੋਬਸਿਸ (DVT – ਇੱਕ ਡੂੰਘੀ ਨਾੜੀ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਦਾ ਥੱਕਾ, ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਲੱਤਾਂ, ਜੋ ਫੇਫੜਿਆਂ ਤੱਕ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪਲਮਨਰੀ ਐਂਬੋਲਿਜ਼ਮ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ) ਅਤੇ ਪਲਮਨਰੀ ਐਂਬੋਲਿਜ਼ਮ (ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਦਾ ਥੱਕਾ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਅਧਿਐਨ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਵਿਸ਼ੇ ‘ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਉਪਲੱਬਧ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ, ਫਿਰ ਇੱਕ ਮੈਟਾ-ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਖੋਜਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ।

“ਇੱਕ ਮੈਟਾ-ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਨਮੂਨਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਸਟੀਕ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ,” ਡਾ. ਕੁਨੁਟਸੋਰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ।

40 ਸਾਲ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਕੁੱਲ 131,421 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ VTE ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਇਆ ਇਸ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ, ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਦਰਸ਼ਕਾਂ (ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਚਾਰ ਘੰਟੇ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣਾ) ਜਾਂ ਕਦੇ ਵੀ/ਕਦਾਈਂ ਹੀ ਦੇਖਣ ਵਾਲੇ (ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ 2.5 ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਘੱਟ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣ ਵਾਲੇ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਤਿੰਨ ਟਰਾਇਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਔਸਤ ਫਾਲੋ-ਅਪ ਸਮਾਂ 5.1 ਤੋਂ 19.8 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, 964 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵੀ.ਟੀ.ਈ. ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀਟੀਈ ਦੇ ਸਾਪੇਖਿਕ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਬਨਾਮ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕਦੇ ਜਾਂ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਟੀਵੀ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਕਿ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਕ VTE ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਦੇ/ਦੁਰਲੱਭ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲੋਂ 1.35 ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਭਾਵਨਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ।

ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਉਮਰ, ਲਿੰਗ, ਬਾਡੀ ਮਾਸ ਇੰਡੈਕਸ (BMI) ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰ ਸੀ।

“ਇਹਨਾਂ ਕਾਰਕਾਂ ਲਈ ਤਿੰਨੇ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ VTE ਦੇ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ; ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਵੱਡੀ ਉਮਰ, ਉੱਚ BMI ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਅਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲਤਾ VTE ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ”ਡਾ. ਕੁਨੁਟਸੋਰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।

“ਖੋਜਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ, ਤੁਹਾਡੀ BMI, ਤੁਹਾਡੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ, ਕਈ ਘੰਟੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇਖਣਾ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਬਣਨ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੋਖਮ ਭਰਪੂਰ ਗਤੀਵਿਧੀ ਹੈ।”

ਡਾ. ਕੁਨੁਟਸੋਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਖੋਜਾਂ ਨਿਰੀਖਣ ਅਧਿਐਨਾਂ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਸਥਾਪਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ ਕਿ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇਖਣ ਨਾਲ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

“ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ VTE ਲਈ ਇੱਕ ਜ਼ੋਖ਼ਮ ਦਾ ਕਾਰਕ ਹੈ,” ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, “ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਂ ਲੰਬੀ ਦੂਰੀ ਦੀ ਉਡਾਨ ਦੌਰਾਨ ਘੁੰਮਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਤੰਗ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਿਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਘੁੰਮਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਦੋਨੋ-ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਗੈਰ-ਸਿਹਤਮੰਦ ਸਨੈਕਸ ਖਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੋਟਾਪਾ ਅਤੇ ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਬਣਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।”

“ਸਾਡੇ ਨਤੀਜੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬਿਤਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਸੀਮਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਰਕੂਲੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਟੀਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਅੰਦੋਲਨ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੈਠਦੇ ਹੋ – ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਕੰਪਿਊਟਰ ‘ਤੇ ਘੰਟਿਆਂ ਬੱਧੀ ਬੈਠਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ – ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਉੱਠਣਾ ਅਤੇ ਘੁੰਮਣਾ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਓ,” ਉਹ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਦਾ ਹੈ।

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *